Giá trị của “5 Māsaka” trong Luật Tạng và quy đổi theo giá vàng hiện nay

Tuy nhiên, vì “māsaka” là đơn vị tiền cổ trong xã hội Ấn Độ cổ đại, việc xác định giá trị tương ứng trong thời hiện đại đòi hỏi phải tham chiếu cả truyền thống chú giải và phương pháp quy đổi hợp lý.

Theo các bộ chú giải (Aṭṭhakathā) và truyền thống Luật học tại Thái Lan, Myanmar, “māsaka” được quy đổi theo trọng lượng của hạt lúa chưa khô hoàn toàn. Các Luật sư Theravāda thường dùng cách tính quy ước sau:

– 5 māsaka tương đương với 20 hạt lúa.

– 20 hạt lúa nặng khoảng 0,62 gram.

→ Do đó, 1 māsaka = 0,124 gram (0,62 ÷ 5).

Theo nguyên tắc này, giá trị 5 māsaka tương ứng với 0,62 gram vàng nguyên chất (24K).

Dựa theo giá vàng miếng SJC tại Việt Nam ngày 29/10/2025, được công bố là 143.100.000 đồng/lượng (37,5 gram), ta có:

– Giá mỗi gram vàng = 143.100.000 ÷ 37,5 = 3.816.000 đồng/gram.

– Giá trị của 0,62 gram vàng = 0,62 × 3.816.000 = 2.366.000 đồng.

Như vậy, tính theo giá vàng hiện hành, 5 māsaka tương đương khoảng 2,36 triệu đồng Việt Nam.

Trong điều học Adinnādānasikkhāpada, Đức Phật không định ra một con số cố định mang tính tuyệt đối, mà dùng giá trị tương đối làm chuẩn mực. Điều đó thể hiện tinh thần uyển chuyển và hợp lý của Luật Phật:

– Không chấp vào vật thể cụ thể, mà xét theo giá trị và tâm ý chiếm đoạt.

– Mức 5 māsaka được xem như giới hạn pháp định để phân biệt giữa tội trọng (Pārājika, Ba-la-di) và tội nhẹ hơn như Thullaccaya hay Dukkaṭa.

Điều này cũng cho thấy quan điểm của Đức Phật rất thực tế: trọng tâm của Luật không nằm ở vật chất, mà ở động cơ và mức độ nghiêm trọng của hành vi.

Vì vậy, theo tinh thần của Vinayapiṭaka, hành vi trộm cắp tài vật có giá trị từ khoảng 2,36 triệu đồng trở lên có thể xem tương đương với mức phạm Ba-la-di trong Phật giáo Theravāda – nếu hội đủ các yếu tố cấu thành tội.